• Join over 1.2 million students every month
  • Accelerate your learning by 29%
  • Unlimited access from just £6.99 per month

Welsh poems - THEMA : CYMRU A CHYMREICTOD

Extracts from this document...

Introduction

THEMA : CYMRU A CHYMREICTOD 11.12.82 gan Iwan Llwyd MESUR – Cerdd Rydd Er nad oes patrwm sefydlog gwelir rhai nodweddion sefydlog: 1. odl fewnol rhwng yr ail a’r drydedd llinell ym mhob pennill Cilmeri, diferu oesau, gymylau… 1. Nid yw nifer y sillafau’n gyson ond mae curiad pendant 2. Tair llinell i bob pennill oni bai am y pennill olaf sydd â phedair 3. Dim cynghanedd CYNNWYS Cynhaliwyd cyfarfod coffa ar Ragfyr 11eg, 1282 wrth y gofeb yng Nghilmeri i gofio’r saith can mlynedd ers marwolaeth Llywelyn ein Llyw Olaf. Llywelyn ap Gruffydd oedd tywysog olaf Cymru. Fin nos ger Pont Irfon lladdwyd ef gan filwyr Edward I, brenin Lloegr, saith can mlynedd ynghynt. Gwaedodd Llywelyn i farwolaeth a danfonwyd ei ben i Lundain i’w chario ar bicell o gwmpas y ddinas. Dechreua’r pennill cyntaf trwy ddweud bod “saith canrif” wedi bod ers marwolaeth Llywelyn. ...read more.

Middle

Ac mae’r llinellau yn y pumed pennill sy’n dweud bod yr “awel ar rewi llif Irfon” yn awgrymu ei hi bron ar ben arnom ni ac mai prin yw’r amser sydd gennym i newid ein hamgylchiadau. Ceir newid yn y gerdd yn y pennill olaf. Yng nghanol distawrwydd y cyfarfod “bloeddiodd y baban” ac mae’n llwyddo i “toddi’r gaeafddydd a chwalu’r distawrwydd”. Mae’r bardd yn defnyddio’r babi fel symbol o “her canrif newydd” a’r neges yw mai’r to ifanc yw ein dyfodol a’r gobaith yw y byddant hwy yn codi eu lleisiau i newid y drefn. ARDDULL Ail-adrodd: “saith canrif “ Mae’r cymal “saith canrif” yn cael ei ail-adrodd ar ddechrau pob pennill (oni bai am yr olaf). Pwysleisia hyn faint o amser sydd wedi mynd heibio ers marwolaeth Llywelyn ein Llyw Olaf a’r cyfnod mae Cymru wedi bod yn ddi-arweiniad. Mae hefyd yn pwysleisio’r rheswm pam fod pawb yng Nghilmeri y diwrnod hwnnw – i goffáu rhywbeth a ddigwyddodd saith canrif yn ôl. ...read more.

Conclusion

Mae’r berfau yn rhai cadarnhaol i adlewyrchu sŵn yn hytrach na distawrwydd, a gwres yn hytrach nac oerni. Mae cytseiniaid caled yn y berfau er mwyn adlewyrchu’r modd clywedol y tarfodd y baban ar y cyfarfod coffa. AGWEDD Y BARDD / NEGES Y GERDD Mawr oedd y galar ar ôl colli’r Tywysog Llywelyn. Roedd y golled yn enfawr a galarodd y beirdd yn yr oes honno. Ysbrydolwyd y bardd Iwan Llwyd i ysgrifennu’r gerdd oherwydd y diwrnod i gofio Llywelyn saith canrif ar ôl ei farwolaeth. Disgrifia pa mor oer a chymylog oedd hi yn ystod y diwrnod o gofio Llywelyn, a defnyddiodd natur mewn ffordd gelfydd i gydymdeimlo gyda’r Cymry. Ond cawn obaith ar y diwedd pan glywn floedd y baban bach sy’n dangos dyfodol i’r Cymry a Chymru. Mae angen gweithredu yn hytrach nag eistedd nôl yn ddistaw a thawel. Mae’r dyfodol yn ein dwylo ni – Rhaid ymladd dros ein gwlad a’i thraddodiadau. ...read more.

The above preview is unformatted text

This student written piece of work is one of many that can be found in our GCSE Welsh section.

Found what you're looking for?

  • Start learning 29% faster today
  • 150,000+ documents available
  • Just £6.99 a month

Not the one? Search for your essay title...
  • Join over 1.2 million students every month
  • Accelerate your learning by 29%
  • Unlimited access from just £6.99 per month

See related essaysSee related essays

Related GCSE Welsh essays

  1. Y chwedegau yng Nghymru.

    gwneud gwahaniaeth wnaeth pobl dechrau cefnogi y blaid, ac enillodd Gwynfor Evans sedd gyntaf Plaid Cymru y Caerfyrddin ar yr 14eg o Orffennaf 1966. Welodd pobl Plaid yn ennill am y tro gyntaf, cododd hwn fwy o hyder yn y Cymry Cymreig fod yna obaith i Plaid ennill mwy o seddi ar draws Cymru.

  2. Ym mha fodd yr oedd y chwechdegau yng Nghymru yn gyfnod o brotest wleidyddol ...

    Er enghraifft, mae'r canran o'r bobl yn Sir dinbych yn 61.9% yn 1901, 48.5% yn 1931, a 34.8% erbyn 1961. Trwy Cymru i gyd roedd 49.9% or boblogaeth yn medru siarad cymraeg yn 1901, ond roedd y ffigwr wedi gostwng i 26% erbyn 1961, sef bron hanneru.

  1. Pobl unig a ryfedd yw prif gymeriad pob stori yn ein cyfrol

    Mae'r ansoddeiriau hyn yn dangos i ni wir bersonoliaeth y dyn dierth. Dyn slei a milain ydyw go iawn. Mae'r ansoddeiriau hyn yn effeithiol gan ei bod yn cyferbynnu llais y dyn a llais y ferch i ddangos pa mor whanol yw'r ddau.

  2. Ai ar yr Argwydd Penrhyn oedd y bai am streic fawr y Penrhyn, 1900-1903, ...

    Roedd yn dweud fod yr Arglwydd Penrhyn yn perthyn i'r canol oesoedd, mae'r awdur yn dweud hyn oherwydd fod ffyrdd yr Argwlydd Penrhyn yn ffyrdd hen fashiwn iawn ac ei fod yn greulon tuag at ei weithwyr. Mae'r ffynhoell hon yn ddefnyddiol i ddangos i ni sut oedd y gweithwyr

  1. "We are at war with Germany" - dyfyniad Neville Chamberlain Medi 3ydd 1939. Dechreuodd ...

    torri twll ar blaen esgid oedd yn rhy fach. Mae ffynhonnell (3a) yn cefnogi rhesymau'r llywodraeth o fynd mewn i ddogni. Mae o'n ddefnyddiol achos mae'n dangos i ni y rhesymau roedd y pobl yn cael am gorfod wneud dogni a mae e'n dogfen syddogol gan y Gweinidogaeth o Fwyd.

  2. Ym mha fodd yr oedd y chwedegau yng Nghymru yn gyfnod o newid diwyllianol ...

    yn 1965 ac Magical Mystery Tour yn 1967 roedd y Beatles yr oes newydd o cerddoriaeth fe newidion pobl yn cymdeithasol. Ar yr 26/10/1965 fe ddaeth y Beatles yn aelodau o'r M.B.E. Fe ddaeth Brian Epstein yn rhelwr ar y Beatles yn 10/12/1961 ond dim ond llai na 6 mlynedd

  1. Rydym yn gallu gweld roedd hen draddodiad o drais Yng Nghymru cyn 1839.

    Mae David Egan yn esbonio sut bu'r ymosodiad datblygu yn fwy treisiol ac yn ddifrifol iawn, " yn ystod dinistrio y tollty a'r tollborth yno, llofruddiwyd ceidwad y tollbyrth, hen wraig 75 mlwydd oed, Sara Davies" Mae'r dystiolaeth yma yn dangos ei bod y terfysg wedi mynd yn 'rhy bell' ac mas o bob rheolaeth.

  2. Ym mha ffyrdd yr effeithiodd yr ail rhyfel byd ar fywydau pobl yn Nghymru ...

    A3 yn son yn unig am dlodi yn Nghymru,ac mae hyn yn anghytuno a A2 oherwydd mae A2 yn son yn fwy cyffredinol am Brydain ar y cyfan,ac felly yn unig Cymru fel A1.Mae ffynhonnell A2 felly yn mwy defnyddiol I'r hanesydd sydd eisiau darganfod am Brydain yn yr 1930'au.

  • Over 160,000 pieces
    of student written work
  • Annotated by
    experienced teachers
  • Ideas and feedback to
    improve your own work